Uw vennootschap en erfbelasting: 3% of 27%?

Het grootste deel van het vermogen van ondernemers zit in hun vennootschap. Maar wat als de ondernemer-aandeelhouder sterft? Betalen de erfgenamen dan ‘volle pot’ erfbelasting op de waarde van de aandelen?

Aangifteplicht

Eerst en vooral zijn de erfgenamen verplicht om de waarde van de aandelen die de erflater bezat op te nemen in de aangifte nalatenschap. In principe tegen de verkoopwaarde van die aandelen. Die waarde bepalen is geen eenvoudige zaak. Meteen een eerste aandachtspunt.

Erfbelasting? Jazeker!

De aangegeven waarde zal belast worden met erfbelasting bij de respectievelijke erfgenamen of legatarissen.

Aan welk tarief?

Hier komt de kat op de koord. Er bestaat een gunstregime voor de vererving van aandelen van zogenaamde familiale vennootschappen. Het betreft een vlak tarief van 3% .

Om te genieten van dit tarief moet voldaan worden aan diverse voorwaarden. Kort gezegd moet de erflater en zijn familie aandelen bezitten met voldoende stemrechten  (minstens 50% van alle stemrechten, in sommige gevallen volstaat 30%) en de vennootschap dient de uitoefening van een nijverheids-, handels-, ambachts- of landbouwactiviteit of een vrij beroep tot voorwerp te hebben én uit te oefenen. Bovendien moet er sprake zijn van een reële economische activiteit.

Voldoet uw vennootschap niet aan deze participatie- en/of activiteitsvoorwaarden, dan zullen de aandelen bij de andere roerende goederen worden geteld (gelden, beleggingen, wagens, inboedel)  waardoor tot 27%  aan erfbelasting verschuldigd is.

Voldoet uw vennootschap aan alle voorwaarden?

Dat is uiteraard de cruciale vraag. Vaak is er onduidelijkheid over het al dan niet voldoen aan de activiteitsvoorwaarden. De fiscus heeft de regels toegelicht in een Omzendbrief, maar ondertussen hebben een aantal voorafgaande beslissingen van de Vlaamse Belastingdienst (Vlabel) en de rechtspraak een aantal verfijningen aangebracht.

Wat leren we hieruit in grote lijnen?

• Zuivere holdings kwalificeren niet
• Zuivere patrimoniumvennootschappen kwalificeren evenmin
• Managementvennootschappen worden vaak uitgesloten
• Vennootschappen met een mix van activiteit en patrimonium voldoen soms wel en soms niet aan de voorwaarden
• Bij vastgoedvennootschappen wordt gekeken naar de handelsactiviteit binnen de vennootschap: is er een activiteit van ontwikkeling en verkoop? Is er personeel?
• Een klassieke werkvennootschap zal kwalificeren (als aan alle andere voorwaarden is voldaan)

Doe de test

Weten of uw vennootschap kwalificeert is cruciaal. Er is slechts één advies: doe de test. Bekijk de voorwaarden en pas dit toe op uw structuur. Toets dit af met reeds gekende cases in de praktijk. Bovendien is het steeds mogelijk en vaak aangewezen om Vlabel hierover te consulteren. Wat denkt de fiscus over uw vennootschap(pen)? Een positief antwoord kan zorgen voor de nodige gemoedsrust.

Wees waakzaam

Om van het gunstregime te genieten moeten de voorwaarden voldaan zijn op de dag van het overlijden. Ondernemers hebben actieve vennootschap(pen) op latere leeftijd vaak omgeturnd naar patrimoniumvennootschappen. Laat u dus niet verrassen. Het is niet omdat de vennootschap nu voldoet aan de voorwaarden, dat dit bij het overlijden van de eigenaar nog zo zal zijn.

Tot slot: continuïteit

Om het gunstregime te behouden, moet de vennootschap verder voldoen aan alle voorwaarden voor een termijn van minstens drie jaar na het overlijden van de erflater. Dat is in sommige situaties niet evident.

 

Conclusie:

Als aandeelhouder van een onderneming in Vlaanderen is het van essentieel belang om te weten of uw vennootschap al dan niet voldoet aan de (strenge) voorwaarden om te vererven onder het gunstregime. Laat dit tijdig bekijken om uw erfgenamen gemoedsrust te bieden.

 

Contacteer ons gerust voor een afspraak

Jo Viaene

info@successiehuis.be